Jak wspierać dziecko – czyli o mądrym pomaganiu

Bardzo często rodzice pytają mnie, jak wspierać dziecko. I choć nie ma na to złotej recepty, to warto wziąć pod uwagę kilka czynników, by jak najlepiej mądrze pomagać swoim dzieciom. No właśnie, mądrze w tym przypadku to słowo-klucz, ponieważ…

„Dziecko potrzebuje odpowiedniego do wieku mądrego wsparcia rodziców, a nie całodobowej obsługi i ochrony. Bez tego może nigdy nie odkryć swoich atutów, zdolności, potencjału”.
                                                                                  Aleksandra Piotrowska

W artykule tym przyjrzymy się więc mądremu wspieraniu, które umożliwi dzieciom wszechstronny rozwój w dobrych warunkach i poczuciu bezpieczeństwa. Jak zatem to zrobić? 

Czego pragniesz dla swojego dziecka? 

Gdy w mojej pracy pytam rodziców o to, czego pragną dla swoich dzieci, najczęściej słyszę: “by radziły sobie w życiu”, “by były szczęśliwe”, “by spełniły swoje marzenia”. To piękne życzenia, a obecnie wielu rodziców myśli, że to wszystko zależy od ich ciężkiej pracy. I oczywiście nie możemy zapominać, jak duży wpływ na rozwój dziecka mają rodzice, ale są też inne czynniki związane między innymi ze środowiskiem, w jakim przebywa dziecko czy z jego biologicznymi możliwościami. Rola rodzica jest niezwykle odpowiedzialna i najważniejsze, by wsparcie, którego on udziela, było po prostu bezwarunkowe. 

Wsparcie ≠ wyręczanie – czyli jak wychować samodzielne dziecko 

Dodawanie dziecku otuchy, pomoc w trudnych sytuacjach czy w radzeniu sobie z emocjami wpisują się w rodzicielstwo. Jak wspierać dziecko w codziennym życiu? Warto być wyczulonym na to, by wspieranie nie równało się z wyręczaniem dziecka. Taka postawa sprawi, że będzie miało ono trudności z wykonywaniem nawet najprostszych zadań, czy z radzeniem sobie z życiowymi wyzwaniami. Pomoc wcale nie powinna wiązać się z robieniem czegoś ZA dziecko. Rolą rodzica jest wsparcie dziecka na jego drodze do celu, dzięki czemu nabierze ono pewności siebie i doświadczy tego, że jest w stanie poradzić sobie z różnymi sytuacjami (raz lepiej, raz gorzej). 

Prozaicznym przykładem jest odrabianie zadań domowych. Jak w takiej sytuacji wspierać dziecko? Rozwiązaniem nie jest wykonanie go za nie, lecz wytłumaczenie trudniejszych zagadnień czy przedstawienie dziecku narzędzi lub umiejętności, dzięki którym samo będzie mogło podjąć wyzwanie. Bez względu na to, jaki będzie efekt, liczy się to, że dziecko otrzymało od Ciebie wsparcie i poczuło się sprawcze. 

„Kiedy dziecku się coś nie uda,
rodzice powinni być dla niego oparciem,
ale to nie znaczy, że mają usuwać
mu z drogi wszelkie przeszkody.
Porażki są częścią życia, podobnie jak cierpienie, i dziecko musi się
z nimi stopniowo oswoić”.

                                     Hanna Świda-Ziemba 

Jak wspierać dziecko – zbiór komunikatów 

Wiemy, że język kształtuje rzeczywistość, dlatego też warto zwracać uwagę na to, jak wspierać dziecko odpowiednimi komunikatami. Rolą rodzica jest wspieranie dziecka i zachęcanie go do podejmowania różnorakich aktywności (także takich jak obowiązki domowe), dzięki którym dziecko budować będzie swoje poczucie wartości, sprawczości i samodzielności. 

Oto kilka przydatnych zwrotów: 

• Bardzo się cieszę, że spróbował*ś zrobić to trudne zadanie
• Zawsze możesz poprosić mnie o pomoc 
• Jestem tu dla Ciebie 
• Wierzę w Ciebie 
• To zupełnie normalne, że coś nam się nie udaje 
• Jak się z tym czujesz? 
• Dziękuję za Twoją pomoc 
• Jestem z Ciebie dumn* 
• Możesz mi o tym opowiedzieć 
• Możesz to zrobić w swoim tempie 

Listę tę można oczywiście wydłużać. Najważniejsze, by dzięki takiej komunikacji, dziecko czuło się dostrzeżone i umocnione w podejmowanych przez nie działaniach. 

Życzę powodzenia w mądrym pomaganiu i wspieraniu dziecka na każdym etapie jego rozwoju.